కాలచక్రం – 1

కాలపు గడియారం — మొదటి భాగం

అది ఒక చిన్న పల్లెటూరు. పేరు చిన్నదే అయినా, ఆ ఊరికి ఒక ప్రత్యేకత ఉంది. ఉదయాన్నే సూర్యుడు కొండ గుట్టల వెనుక నుంచి మెల్లగా తలెత్తుతాడు. ఆ కిరణాలు పొలాల మీద పడగానే, పచ్చని పైరు ఆకులు ముత్యాల్లా మెరిసిపోతాయి. కాలువల్లో నీళ్ళు గలగలా పారుతుంటాయి. పక్షులు గూళ్ళలో నుంచి బయటకు వచ్చి, ఆకాశంలో గుంపులుగా ఎగురుతూ, తమ పిల్లలకు ఆహారం వెతుక్కుంటుంటాయి. ఆ ఊరి ప్రజలు అందరూ సూర్యోదయానికే లేచి, తమ పనుల్లో మునిగిపోతారు. ఎవరూ ఒకరిని మోసం చేయరు, ఎవరూ ఒకరికి కీడు చేయరు. అలాంటి ప్రశాంతమైన ఊరు అది.

ఆ ఊరిలో రాజయ్య అనే రైతు ఉండేవాడు. అతను ముప్పై ఏళ్ళ వయసు. ఎత్తుగా, బలంగా ఉండేవాడు. అతని చేతులు కాయలు పట్టినవి — ఏడాది పొడవునా నాగలి పట్టుకుని పొలం దున్నుతూ, కలుపు తీస్తూ, నీళ్ళు పెడుతూ, పంట కోస్తూ, భారం మోస్తూ ఉండేవాడు. అందుకే అతని అర చేతుల్లో, వేళ్ళ మీద గట్టి పని చేసిన గుర్తులు స్పష్టంగా కనిపిస్తుంటాయి. ముఖం మీద ఎప్పుడూ ఒక చిరునవ్వు. ఎండకు కాలినా, వానకు తడిసినా, గాలికి చలించినా — అతను పొలం పనిని ఆపేవాడు కాదు. తన పొలం మీద ఎంతో ప్రేమ. ఆ పొలం అతని తండ్రి నుంచి వచ్చింది, తాత నుంచి వచ్చింది. మూడు తరాలుగా వాళ్ళ కుటుంబం ఆ పొలంలోనే జీవించింది.

రాజయ్య ప్రతి రోజు తెల్లవారుజామున నాలుగు గంటలకే లేచేవాడు. ముందుగా గోడ మీద ఉన్న పాత పంచాంగం చూసి, రోజు ఎలా ఉంటుందో చెప్పేవాడు. తర్వాత ఆవులను కడిగి, పాలు పితుకుతాడు. ఆ పాలు కాస్త తన ఇంటికి, కాస్త ఊరి పెద్దలకు పంపుతాడు. తర్వాత పొలం దగ్గరకు వెళ్ళేవాడు. నాగలిని ఎద్దులకు కట్టి, “హేయ్! హేయ్!” అని గట్టిగా అరుస్తూ దున్నడం మొదలుపెడతాడు. ఆ నాగలి మట్టిలోకి దిగి, పాత మట్టిని తిరగబడేస్తుంది. తడి మట్టి వాసన గాలిలో కలిసిపోతుంది. అది రాజయ్యకు ప్రపంచంలోనే అత్యంత మధురమైన వాసన. మధ్యాహ్నం ఎండ తీవ్రంగా ఉన్నప్పుడు, చెట్టు నీడలో కూర్చుని, మజ్జిగ అన్నం తిని, కొంతసేపు విశ్రాంతి తీసుకుంటాడు. తర్వాత మళ్ళీ సాయంత్రం వరకు పొలం పని చేస్తాడు. ఇంటికి తిరిగి వచ్చేటప్పుడు ఒంటి మీద మట్టి, చేతుల్లో నాగలి, మనసులో తృప్తి ఉంటుంది.

అతని భార్య బాలమణి. ఇరవై ఏడు ఏళ్ళ వయసు. నల్లగా, చక్కగా ఉండే మహిళ. కళ్ళలో ఎప్పుడూ ఒక ఆసక్తి మెరిసిపోతుంటుంది. ఆమెకు ఏదైనా కొత్త విషయం తెలుసుకోవాలనే కోరిక ఎక్కువ. ఊరిలో ఎవరైనా కొత్త కథ చెప్పినా, పాత పుస్తకం దొరికినా, ఏదైనా విచిత్రమైన వస్తువు కనిపించినా — బాలమణి దాని గురించి తెలుసుకోకుండా ఉండలేదు. ఆమె తల్లి కూడా అలాంటిదే అని ఊరి పెద్దలు చెప్తుంటారు.

బాలమణి రోజు తెల్లవారుజామున రాజయ్య కంటే ముందే లేచి, ఇంటి ముందు గల్లీలో పేడతో కలిపి నీళ్ళు చల్లి, ఇంటిని శుభ్రం చేస్తుంది. తర్వాత పొయ్యి మీద కాగు పెట్టి, టీ కాచి, రాజయ్యకు ఇస్తుంది. అతను పొలానికి వెళ్ళాక, ఆమె ఇంటి పనులు చేసుకుంటుంది. కొట్టంలో ధాన్యం ఆరబెట్టడం, రాళ్ళ గీటుతో పప్పు, మసాలాలు దంచడం, ఆవులకు గడ్డి వేయడం, కోళ్ళకు గింజలు వేయడం — ఇవన్నీ ఆమె రోజువారీ పనులు. మధ్యాహ్నం భోజనం చేసాక, కొంతసేపు చెట్టు నీడలో కూర్చుని, ఊరి మహిళలతో కలిసి మాట్లాడుతుంది. ఎవరి ఇంట్లో ఏం జరిగింది, ఎవరి పిల్లలు ఎలా ఉన్నారు, ఏ పంట బాగా పండుతుంది — ఇలా అనేక విషయాలు. కానీ ఆమెకు అందరికంటే ఎక్కువగా ఆసక్తి ఉండేది పాత కథలు, పురాణాలు, మరియు విచిత్రమైన విషయాల మీద. ఊరి పెద్దలు ఏదైనా పురాతన కథ చెప్పినా, ఆమె కళ్ళు పెద్దవి చేసుకుని వినేది.

సాయంత్రం రాజయ్య పొలం నుంచి తిరిగి వచ్చాక, బాలమణి వేడి వేడి అన్నం, సాంబార్, లేదా మజ్జిగ పెట్టి ఇస్తుంది. వాళ్ళిద్దరూ కలిసి కూర్చుని తింటారు. రాజయ్య రోజూ పొలంలో ఏం జరిగిందో చెప్తాడు. “ఈరోజు నీళ్ళు బాగా పారాయి. పైరు బాగా పెరుగుతోంది. రేపు కలుపు తీయాలి,” అని. బాలమణి వింటూ, తన రోజు ఎలా గడిచిందో చెప్తుంది. ఇలా వాళ్ళ జీవితం ప్రశాంతంగా, సంతోషంగా సాగిపోతోంది.

ఒక రోజు ఉదయం — అది వేసవి కాలం. ఆకాశం నిర్మలంగా ఉంది. సూర్యుడు మండుతున్నాడు. రాజయ్య ఎప్పటిలాగే నాగలిని ఎద్దులకు కట్టి పొలం దున్నడం మొదలుపెట్టాడు. ఎద్దులు మెల్లగా నడుస్తున్నాయి. నాగలి మట్టిలోకి దిగి, పాత మట్టిని పైకి తిరగబడేస్తోంది. మట్టి వాసన గాలిలో కలిసిపోతోంది. రాజయ్య ఒక వరుస దున్ని, మళ్ళీ మరో వరుస మొదలుపెట్టాడు. అలా దున్నుతుండగా, అకస్మాత్తుగా నాగలి ఏదో గట్టి వస్తువుకు తగిలింది. “టక్!” అని ఒక చిన్న శబ్దం వచ్చింది. ఎద్దులు కొంచెం ఆగిపోయాయి. రాజయ్య ఆశ్చర్యపోయాడు. ఈ పొలంలో ఇంతకు ముందెప్పుడూ ఇలాంటి గట్టి వస్తువు తగలలేదు. రాళ్ళు ఉంటే తెలుసు, కానీ ఇది ఏదో లోహం లాంటి శబ్దం.

అతను నాగలిని పక్కకు పెట్టి, చేతులతో మట్టిని తవ్వడం మొదలుపెట్టాడు. కొంచెం లోతుగా తవ్వగానే, ఏదో మెరిసింది. మట్టిని మెల్లగా తుడిచాడు. అక్కడ ఒక పురాతన వస్తువు — చేతికి పెట్టుకునే గడియారం లాంటిది — మట్టిలో పాతుకుపోయి ఉంది. దాని మీద పాత కాలపు చిహ్నాలు చెక్కబడి ఉన్నాయి. తుప్పు పట్టిన లోహం, కానీ ఏదో ఒక రకమైన మెరుపు ఇంకా మిగిలి ఉంది. రాజయ్య దాన్ని చేతిలోకి తీసుకుని, గాలిలో పట్టుకుని పరిశీలించాడు. “ఇది ఏమిటి? ఎవరిది? ఇక్కడ ఎలా వచ్చింది? ఎంత పాతది?” అని తనలో తానే గొణుక్కున్నాడు. చాలాసేపు ఆలోచించాడు, కానీ ఏమీ అర్థం కాలేదు. చివరకు దాన్ని తన చొక్కా జేబులో పెట్టుకుని, మళ్ళీ పని మొదలుపెట్టాడు. కానీ మనసులో మాత్రం ఆ గడియారం గురించిన ఆలోచనే.

సాయంత్రం ఇంటికి వచ్చి, ఆ గడియారాన్ని బాలమణికి చూపించాడు.

“ఏమండీ, ఇది ఎక్కడ దొరికింది?” అని ఆశ్చర్యంగా అడిగింది బాలమణి, దాన్ని చేతిలోకి తీసుకుని.

“మన పొలంలో దొరికింది. దున్నుతుండగా నాగలికి తగిలింది. ఇది నాకు ఏమిటో సరిగ్గా అర్థం కావడం లేదు. చాలా పాతది లాగా ఉంది. ఎవరిదో, ఎక్కడి నుంచి వచ్చిందో తెలియదు,” అన్నాడు రాజయ్య.

బాలమణి దాన్ని చాలాసేపు పరిశీలించింది. ఆమె కళ్ళలో ఆ ఆసక్తి మెరిసింది. “ఇది ఏదో ప్రత్యేకమైన వస్తువు లాగా ఉంది. ఇందులో ఏదో రహస్యం ఉంది,” అని ఆమె అనుకుంది. కానీ అప్పుడే ఏమీ చెప్పలేదు. రాజయ్య దాన్ని ఒక చోట పెట్టాడు — ఇంటి మూలలో ఉన్న ఒక పాత పెట్టెలో.

కానీ బాలమణికి మాత్రం ఆ గడియారం మీద ఒక రకమైన ఆకర్షణ. ఏదో తెలియని కుతూహలం. రోజూ ఆ పెట్టె దగ్గరకు వెళ్ళి, దాన్ని తీసి చూసేది. ఒకరోజు రాజయ్య పొలానికి వెళ్ళిన సమయంలో, బాలమణి ఆ పాత గడియారాన్ని మళ్ళీ చేతికి తీసుకుని పరీక్షించింది. దాని మీద ఉన్న మట్టిని మెల్లగా తుడిచింది. ఆమె వేళ్ళు ఆ చిహ్నాల మీద నెమ్మదిగా తిరిగాయి. అప్పుడు ఆమెకు కొన్ని పదాలు కనిపించాయి — చాలా చిన్నగా, పాత లిపిలో. ఆమె కళ్ళు విప్పారాయి. గుండె వేగంగా కొట్టుకోసాగింది. ఆమె ఆ పదాలను చదివింది:

“ఇది కాలానికి మార్గం మాత్రమే.”

“ఏమిటిది? కాలానికి మార్గమా?” అని తనలో తానే గొణుక్కుంది బాలమణి. ఆమె చేతులు వణికాయి. “అంటే… ఇది సమయాన్ని దాటి వెళ్ళే వస్తువా? ఇది నిజంగా సాధ్యమా?” ఆమె మనసులో వేయి ప్రశ్నలు. ఆమె వెంటనే గడియారాన్ని చేతిలో పట్టుకుని భర్త దగ్గరికి పరుగెత్తింది.

“ఏమండీ! ఏమండీ!” అని పిలుస్తూ వచ్చి, ఆ గడియారం మీద ఉన్న పదాలను గురించి వివరించసాగింది. “ఇది కాలానికి మార్గం మాత్రమే అని రాసి ఉంది. అంటే ఇది మనల్ని వేరే కాలానికి తీసుకెళ్ళగలదా? ఏమండీ, మీరు ఏమనుకుంటున్నారు?”

రాజయ్య ఆశ్చర్యంగా వినిపిస్తున్నాడు. “అలాంటిది సాధ్యమా? ఇది ఏదో పాత వస్తువు. ఎవరో ఏదో రాసి ఉంటారు. మనం దాని గురించి ఎక్కువ ఆలోచించకపోతే మంచిది,” అన్నాడు అతను, కొంచెం భయంతో.

కానీ వాళ్ళు మాట్లాడుకుంటుండగా, తెలియకుండానే ఆ పాత గడియారం మెల్లగా కదలసాగింది. దాని ముల్లు ఒకసారి తిరిగింది. “టిక్… టిక్…” అని ఒక చిన్న శబ్దం వచ్చింది. అకస్మాత్తుగా చుట్టూ ఉన్న వాతావరణం మారిపోయింది. గాలి ఆగిపోయింది. పక్షుల శబ్దాలు నిశ్శబ్దమయ్యాయి. ఇంటి బయట పిల్లలు ఆడుకుంటున్న శబ్దాలు ఆగిపోయాయి. సమయం నిలిచిపోయినట్టు అనిపించింది. రాజయ్య, బాలమణి ఇద్దరూ ఒకరినొకరు చూసుకుని ఆశ్చర్యంతో గజగజ వణికిపోయారు.

అప్పుడు ఆ గడియారం లోపలి నుంచి ఒక ప్రకాశవంతమైన వెలుగు బయటకు వచ్చింది. ఆ వెలుగు చాలా తీవ్రంగా, కళ్ళను మిరుమిట్లు గొలిపేలా ఉంది. ఆ వెలుగు వాళ్ళిద్దరినీ చుట్టుముట్టింది. వాళ్ళు కళ్ళు మూసుకోవాల్సి వచ్చింది. ఆ వెలుగు వాళ్ళను ఏదో దిక్కుకు లాగేసుకుంది. రాజయ్య బాలమణి చేతులు గట్టిగా పట్టుకున్నాడు. ఇద్దరూ గాలిలో కొట్టుకుపోతున్నట్టు అనిపించింది. చుట్టూ ఏదో గుయ్యి శబ్దం. వాళ్ళ గుండెలు వేగంగా కొట్టుకుంటున్నాయి.

ఆ వెలుగు ఆగిపోయాక, వాళ్ళు కళ్ళు తెరిచారు. అప్పుడు వాళ్ళు ఎక్కడ ఉన్నారు? ఏ కాలంలో ఉన్నారు? ఏమి జరుగుతుంది? — అది తెలియాలంటే రెండో భాగం చదవాల్సిందే!